Per 1 mei wordt de VAR vervangen door de Wet deregulering beoordeling arbeidsrelaties (DBA). Wat zijn de gevolgen hiervan voor jou?

Een zzp’er houdt zich liefst zo min mogelijk bezig met de administratie. Daar valt immers geen cent mee te verdienen. Opdrachtgevers vroegen tot nu toe één keer per jaar om een Verklaring arbeidsrelatie (VAR). Begrijpelijk, want zo wisten ze zeker dat ze geen loonheffingen hoefden af te dragen over besteld freelancewerk.

Zo’n VAR aanvragen was gelukkig een eitje. Als zzp’er hoefde je alleen één keer per jaar een vragenlijst in te vullen op de website van Belastingdienst. Die VAR-verklaring viel dan vanzelf in je brievenbus.

Per 1 mei is de VAR echter verdwenen. Wat komt ervoor in de plaats? Wat verandert dat voor de administratie van de gemiddelde zzp’er? Wanneer moet je in actie komen? En wat moet je vooral wel en niet doen? We vroegen het aan een jurist en een fiscaal econoom.
De VAR is verdwenen: sinds 1 mei 2016 is de oude regeling vervangen door de nieuwe wet deregulering beoordeling arbeidsrelaties (DBA). Wat betekent dit voor jou als zzp’er? De veranderingen op een rij.

Hoe werkte het eerst?

Voor 1 mei 2016 kregen veel zzp’ers vroeg of laat te maken met de verklaring arbeidsrelatie (VAR). Dit was een document dat liet zien of je opdrachtgevers loonheffingen moesten inhouden en betalen over jouw inkomsten, of niet. Anders gezegd: in de VAR stond of de belastingdienst jou als (volledig) zelfstandig ondernemer of werknemer zag.

Het probleem met de VAR was dat de verklaring zorgde voor schijnzekerheid. Aan een aantal van de voorwaarden waaraan je moest voldoen om de VAR te krijgen, kon je namelijk pas echt voldoen in de praktijk. Het kon dus zo zijn dat dit uiteindelijk niet het geval is. Een van de voorwaarden van de VAR-wuo was bijvoorbeeld: werk verrichten voor minimaal drie opdrachtgevers. Als je dat niet haalde, werd je VAR ingetrokken. Wanneer je VAR werd ingetrokken waren de bijkomende kosten voor jouw rekening.

Sinds 1 mei: DBA

De overheid heeft een alternatief gevonden voor de VAR: de wet deregulering beoordeling arbeidsrelaties (DBA). Sinds 1 mei 2016 hoef je dus geen VAR meer aan te vragen, maar vul je samen met je opdrachtgevers eenvoudige modelovereenkomsten in. Dit scheelt veel administratieve rompslomp.
Daarnaast is met de DBA het financiële risico eerlijker verdeeld wanneer blijkt dat er toch sprake is van een dienstrelatie. Zowel jij als je opdrachtgever is verantwoordelijk voor een arbeidsrelatie waarbij je zelfstandigheid in stand blijft.

Hoe krijg ik zo’n overeenkomst?

Samen met je opdrachtgever kun je een overeenkomst opstellen op basis van een modelovereenkomst. Deze overeenkomsten zijn te vinden op belastingdienst.nl. Als je werkt op basis van een modelovereenkomst, houdt je opdrachtgever geen loonheffingen voor je in. Je zult ook niet in aanmerking komen voor werknemersverzekeringen: de belastingdienst ziet jou als zelfstandig ondernemer. Regel dus ook dat je goed verzekerd bent.
Als je zeker wil weten dat de overeenkomst die jullie hebben opgesteld in orde is, kunnen jullie deze voorleggen aan de belastingdienst. Het beoordelen duurt ongeveer zes weken. Het is niet verplicht om zo’n overeenkomst voor te leggen. Het zorgt wel voor meer zekerheid vooraf over de vraag of je opdrachtgever loonheffingen moet inhouden of betalen.
Als de overeenkomst is goedgekeurd en jij en je opdrachtgever allebei precies handelen zoals vooraf vastgelegd, zul je geen problemen krijgen met de belastingdienst. Er kan wel een probleem ontstaan als er wordt afgeweken van de overeenkomst.

Gevolgen (fictief) dienstverband

Mocht er volgens De Belastingdienst toch sprake zijn van een (fictief) dienstverband, dan heeft dit gevolgen voor je opdrachtgever en voor jou als opdrachtnemer. De opdrachtgever kan een naheffingsaanslag loonheffingen en een boete krijgen. De loonbelasting en de premie volksverzekeringen kan door de opdrachtgever op jou worden verhaald. Bij de premies werknemersverzekeringen, de inkomensafhankelijke bijdrage Zorgverzekeringswet en de boete kan dit niet.

Wilt u volledig geïnformeerd worden?